Na zî dewlemendîya tebîatî ya herêma Pilemurîye eleqeyê şarî û xerîban ancena xo ser.

Tayê dewanê qezaya Sûrî ya Dîyarbekirî û herêma Têrkan a ke mabênê qezayanê Pîran, Hêni û Gêl de ca gêna çend sey serrî yo ke no edet dewam keno. Her serre 15ê Gulane de no festîvalo şîdetin dest pê keno û heta peynîya aşme dewam keno. Ciwanî û keyeyê înan pîya nê rîtuelî bi hawayo nîzamî anê ca.

Ciwanî, koma xo de bi amadebîyayîşê hakemî reyde danê yewbînan ro. Hakem, ê ke serkewtî yê yan zî ê ke nêeşkenê yewbînan, yewbînan ra cîya keno

No kultur bi seyan serran o ke herêma Têrkan de esto û dewam kena. Her serr şahî 15ê Gulane de dest pê kena û heta 25ê Gulane dewam kena. Qamçî qayîşan ra yan zî bi çiwayan ra û parçeyanê qumaşî ra yenê viraştiş.

30ê Adara 2018î de Îstanbul de şîyo heqîya xo ser. Cenazeyê ey Dîyarbekir de Goristanê Berê Mêrdînî de ameyo definkerdiş.

Zaza Şêxmus 70 serrîya xo de merdo. Deyîrbazanê namadaran ê sey Îbrahîm Tatlıses, Ahmet Kaya, Mahsun Kırmızıgül, Emrah rê qasetî kerdî hadre û namdarîya înan de tesîrê ey esto. En peynî Azer Bülbülî rê qasetî vetî o kerd namdar.

Semedo ke namdar bi Dîyarbekir de zaf keyeyê ke verî pêrodayîş kerdbî ê kerdî haşt zî.

No zî mojnano ke, Zaza Şêxmûs tena muzîk dir eleqedar nêbîyêne, zaf meseleyanê mîyanê şarî dir zî eleqedar bîyêne.

Serra 1990 de nameyê ey yew suîkato ke gazînoyêk de Îbrahîm Tatlisesî rê bibi de vîyart. Zaf rey kewto hepisxane rîyê nê bîyayîşan ra.

Îstanbul de serê gazînoyan de tesîrê ey estbi. Kesê ke Zaza bî xûsûsî wayîrê înan vejîyaynê la semede ziwanê Zazakî û nasnameyê Zazakî yew xebate û kedêka ey nêbîya.

Sona binê manga, dest de badî* ya
Rî ra rindek a, lese ra siftik* a barî ya
Axure de gina war o, linge tadîya
Gula xo rê kor bî, linga xo ce vejîya
Girr bîya gilendîk a sipî ya, alajîya*
Puçikê xo emeg ra rindek virajîya
Hunermend a, dakila xo ci ra rajî ya
Hunerê canikû (ciwanikû) ca be ca vajîya
Hêga çînena dest de vaşturî ya
Dima (dime ra) tapol* kena dake visturî ya
Vana gula mi ça (çira) honde mirojî ya
Fîna huyayîs, dake zof mostorî* ya
Nîşte ro araşîne ra, şîya mûrî(ye) ya
Bîye têsan û vêsan, endî perojî ya
Werdê xo ewro gulik a tejî ya
Ver va (ver bi) usarî de kowû ser de vejîya
Veyvike va ke “daye, sene cîranî ya”
Haqa non û sole endî serevdî ya
Çi hêf ke jubînî rê kakuçê sarî* ya
Coka serm û edebê rîyê qulî rîşîya
Ma ser ro ram û roştîya dîna tarî ya
Raya xo sas kerda rêçe vîndî bîyayî ya
Linga pîr û rayverî çever (der) ra birîya
Dîrega/ustina îqrarî têla muye ra barî ya
Daye ti vaze endî dîna penî ya
Vane ser û bine, rî û zere (ra) lone bîya
Qul e zalimî dest de zaf qefelîya
Oncîya kî îqrarê xo ra nêtexelîya

Şîîr Fatma Malkoç
15 06 2026

*
Badî: uskira, xizik o qiskek
Siftik (siftik û barî): bezna derg û barî ye
Alajî bîyayîs: têwerte kewtîş, alajîyayîş
Tapol kerdene: Are dayene, pêser ardene
Moştorî bîyayîs: şa û şen bîyayîş, şaqacî bîyayîş
Kakuçê sarî: keşî rê xêr û xizmete ke kerde ci rê serevde kerdene, rî sanayene, qal kerdene, mahcup kerdene

Goreyê beyanato ke hetê hesabê fermî yê medyaya sosyale ya TBMMî ra ame dayîş de wina ame vatiş:

"Ame aşkerekerdiş ke nê prosesî de serkewtişê pîlî û averşîyayîşê muhîmî ameyê vînayîş. Sîyaset zî mesulîyetê xo ardo ca û netîceyî xêrinî ameyê girewtîş. Pêvînayîş de ame vatiş ke seba serkewtişê prosesê 'Tirkiyaya bê Terorî', parlamento de vetişê qanûnan zaf muhîm o."

No ko koyê mengene yo
wexta wan de şefeq dano
no ko çêleyê nemrûdî yo
wexta hemberê nemrûdî de şefeq dano
kiştêke to qeşa gêna, asoyê qefqasî yo
kiştêke to malê eceman secade yo
cayê berzan de weşeyê lûlikan
kevokê fîrarî aw sero
keriyê pezkovî
refê zerecan…

Mêrxasî înkar nêbena
şerê yew bi yew de nêkewtî
hezar seran ra nata lacê nê erdî
bê ma xebera ça ra bidê
no refê qulîngan nêyo
asîman de qeflê esteran nêyo
hîris û hîri zerî yê guleyînî
hîris û hîri yeniyê gunî
nêherikênê,
biyê gole nê koyî de…

2

Verê qiyamî de arêweşêke vazda
paşte gewr
pîze sipeye sey şitî
xerîb, dicanî, yew arêweşa koyan
di fek de zerî yew arêweşa reben
merdimî dana tobekerdiş
xewle bi, xewle bi wextan ra
berbangêke bêqisûr û oryan.

Hîris û hîriyan ra yew aniya
pîzey ey de vengiye veyşanî
por û rî bostêke
yaxey ey de espicî
aniya çengê ey ver de
yew mêrxaso zeredojeh
aniya arêweşe ra
aniya pey xu ra

Filîntaye ey hamî vîrî
binê başna de herednayî
kewte vîrî, cehniye deşte heranî
pelçimî ya morîyê zergûnî
miyanê çiman de nîşane
hîri simê sipeyî
sey tûre nerm û şenik
cehniyêke seglawî
seyîn verê Hozatî ra peryayî!

Enka na bêçare û girêdaye
ana miyanê kuftan de lûleyêke serde
nêbayayine
şikayine şoro cayê berzan...
nê koyî koyê dost ê, da qedrê ey bizanê
homa sera vîneno, nê cayî merdimî şermezar nêkenê
destê westayî
wele cixareya tavistî
ziwanê marê verê ticî
paneyişê ewlîne de
tera kenê...

Nê çimî qet nêkewtî faqe
dojehê geliyê paweyê hewrêsan
xiyaneto nerm yo bi vewrî
nişîvan
çimê aşnayî...
bêçare
da bêro kiştiş
ferman estbi
wa êdî şilindeyî çimanê ey
zere ey teyrê leşwerdey borê...

3

Ez hamiya kiştiş
verê koyan de neqebêko tenha
wextê nimacê sibay
ez vezelyawa
bi gunî, na dergbiyaye...

Ez hamiya kiştiş
hewnê min şewan ra tarî
yew nêvano xêr o
canê min gênê bê ecel
kîtaban de ca nêbeno
paşayêk şîfre dawo
ez hamiya kiştiş bê pers û mehkema

Kerwayê min, halê min na binuse
beno vacê rîwayet o
nê memikê gulî nêyê
guleyê domdomî
min fek de perçe perçe

4

Fermane kiştişê ca bi
dûmano çivît yê koy
û vayê serê sibay
miyanê gunî de mend
dima ra ewca tifingî çikinay
haniyay vereke ma ra
seh kerd înan
rind hanay
pişteya min ya hûnaye kermanşay
tisbihe min û qutiye min girotî û şî
pêro diyarî bî ecemistan ra

Ma kerwa yê, bira yê, merdimê yewbînan
ey hetî de miyanê konan de
ma keynay dayê yewbînan bi seseran
ma cîranê jewbînan
kergê ma konê miyanê yewbînan
nezanî ra nê
feqîrî ra
zere ma nêbiya germine pasaportan ra
no yo sebebê qetlê ma
namey ma beno eşqîya
kaçaxçî
rêbir
xayîn…

Kerwayê min, halê min na binuse
beno vacê rîwayet o
nê memikê gulî nêyê
guleyê domdomî
min fek de perçe perçe

5

Pirodê lawo
pirodê,
ez na rehetî nêmirena
ez kuçike de bizot a
zere min da esto min vatiş
înan rê ke fam kenê
bay min çimê xu verê riha de
hîrê zî birayê xu
hîri xortê şenikî
hîri parçeyê koyan nêmirdoxê emrê xu
serê bircan, qilan û minareyan ra
kerwa, merdim, qicê koyan
wexta vindertî qarşî frensiyan

Xalê min o qic, Nazif, simbêl zergûn
yew xorto çeleng
şenik
siwariyêko baş
vato birano pirodê
rocê namûsi yo
û estore xu viraznawa wirdî lingî peynan ser.

Kerwayê min, halê min na binuse
beno vacê rîwayet o
nê memikê gulî nêyê
min fek de perçe perçe yê
guleyê domdomî

Ahmed Arif

Kurdî: Serdar Roşan

Kaynak: Hîris û Hîri Guleyî

Îdîa beno ke rayveranê Şorişê Kuba û rayveranê şorişê sosyalîzmî ra Che Guevarayî serra 1959î de, Şam de goristanê Selahaddîn Eyyûbî El Kurdî zîyaret kerdo.

Fotoğrafa Che Guevarayî ke goristanê Selahaddîn Eyyûbî El Kurdî zîyaret keno medyaya sosyale ser o amey parekerdene.

Che Guevarayo Arjantînij serra 1959î de Paytaxtê Sûrîye Şam de Goristanê Fermandarê Eyûbîyan Selahaddin Eyyûbî El Kurdî zîyaret kerdo.

Fotografe hetê xebitnayoxêkê tiwitterî ra amey parekerdiş. Parekerdiş ser o wina ame nuştiş: Wexto ke şorişgero namdar Che Guevara mezelê hukumdar Selahaddîn Eyyûbî ziyaret keno. Sûrîye 1959”

Bi xeberdayîşî ser o, ekîbê polîsan û weşîye ameyî cayê hedîseyî.

Kontrolo ke hetê ekîbanê weşîye ra ame kerdiş de, ame tesbîtkerdiş ke Y.Ç.yî weşîya xo vîndî kerda. Cenazeyê gedeyî seba kerdişê otopsî wedarîya morgê Saziya Tiba Edlî ya Dîyarbekirî.

İhtimalê naye ser o vindeno ke Y.Ç. seba ke îmtehanê LGSî (Sîstemê Vîyarntîşê Lîseyan) yo ke peynîya hewteyî de kewt ci xirab vîyarto û kewto depresyonî, la dima ke cigêrayîşî bêrê kerdiş sebebe mergê ey do bewlî bibo.

Tehqîqato ke hetê ekîbanê polîsan ra derheqê hedîseyî de ame destpêkerdiş, dewam keno.

Şîîre, hunerê vateyan de serê heme çîyan, bi qaydeyanê xoser ê estetîk, hîsê zerrî, rîtm û xeyalan ra yena viraştiş. Şîîre, tekstê bînan ra hetê awanîya vateyî û manaya xo ra, hetê hîsê ziwanî, rîtm, bedewî û ahengê vengan ra tam cîya ya.

Wexto ke merdim tarîxê edebîyatê Kurdan ewnîyeno, vîneno ke çimeyê edebîyatê Kurdan, şîîre bi xo ya. Edebîyatê nuştekî yê Kurdan de, nameyê pîlî sey Baba Tahîrê Uryanî, Elîyê Herîrî, Mela Ehmedê Bateyî, Melayê Cizirî, Feqîyê Teyranî, Ehmedê Xanî û zafê bînî, şîîrê ke înan nuştê, cayêko zaf muhîm gênê. Labelê, yew edebîyat tena nuştene nîyo; eynî wext de destanê ke dewran bi dewran ameyê vatîş, efsaneyê ke vîran de zindî mendê, deyîrê ke zerrîyan ra vejyayî, û estanikê ke qedîm ra yenê, înan zî cayê xo yê xoser estê. Bi heman şêwaz, tarîxê edebîyatê Kurdan de, beynatê şaîranê nuştekî de, dengbêjî, deyîrbazî estanikvatoxî û xebatê înan ê fekkî zî bi qîmet ê. Çimkî, wexto ke hîna kulturo nuştekî çîn bî, heme hunerê edebî sey şêwazê fekkî vejîyayê meydan. Dima ke kulturo nuştekî bi hêz, nê hunerê fekkî zî ameyê qeydkerdiş. Bingeyê edebîyatê Kurdan ê nuştekî de, yew kulturo komelkî û yew edebîyatê fekkî zengîn esto. Edebîyatê Kurdan ê modernî zî nê çimeyan ra kok girewto û bi hêz bîyo. Na rewşe, seba heme lehçeyanê Kurdan, yani Zazakî, Kurmanckî û ê bînî, wina ya.

Di her edebîyat de, karê tewr zehmet û tewr nazik şîîr a, yanî şîîr nuştiş o. Şîîre de çîyo tewr verên û tewr muhîm no yo ke "şîîre" bi prensîbanê estetîk, hest, rîtm û xeyalan bêra nuştiş. Şîîre, tekstanê bînan ra hetê şeklê vateyî û manaya ra, hetê ziwan, rîtm, estetîkî û ahengê vengan ra cîya ya. Di şîîre de xeyal û metaforî cayêko xususî gênê. Xora bê înan, şîîre, şîîre nîya. Şîîre bi xeyal û metaforan yena nuştiş, vateyî zî kelemê dîwarê xeyalan ê. Çiqas ke tecrubeyê cuyaya şima zaf bo zî, eke vateyê şima qaydeyanê estetîkî de nêbê, çîyê ke şima nuştê, şîîre nêbenê. Çimkî şîîre de ganî yew melodî, yew rîtm û yew aheng bibo. Bêguman şîîre tena karê hestan nîya, labelê binê hukmê aqilî de zî nîya. Şîîre, wayîrê yew awanîya pîya-kewtî ya.

Kitabê Şîîran ê Zazakî: Xezîneyê Hunerî

Heta ewro edebîyatê Zazakî de zaf kitabê şîîran ameyê çapkerdiş. Cêr de nê kitabî sey yew lîsteyê rêzkerdî estê:

• Alî Şeker:
  • Hayleme “Kilama Vayî”, Îzmîr, 2011, 103 r.
  • Sîsperike, Weşanxaneyê Na, Îzmîr, 2016, 120 r.
• Akman Gedîk: Roj Ma de Şewle Dano, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2012, 40 r.
• Azad Dilêr: Dîyarbekiro Xopan o, Almanya, 1986, 60 r.
• Bazîd Cîhangîr: Zerrîya Min Kengula ya, Çewlîg, 2016, 80 r.
• Enwer Yılmaz: Warway, 2023, weşanxaneyê Nas
• Bedrîye Topaç:
  • Sebr, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2013, 54 r.
  • Wextê Heskerdişî, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2013, 72 r.
• Berfîn Jêle: Çimê Eşqî To Der o, Vejîyayîşê Pêrî, Îstanbul, 2013
• Burhan Beyazyildirim: Ez Bêkes o, Berdan Matbaacılık, Îstanbul, 2016, 72 r.
• Çetîn Satıcı:
  • Azebe, Weşanên Sî, Îstanbul, 2002, 112 r.
  • Roja Sîpîye, Weşanên Elma, Îstanbul, 2003, 83 r.
• Deniz Gündüz: Xapxapik, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2014, 40 r.
• Dilo Bargiran: Girêyo Kor, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2020, 70 r.
• Ercan Cengîz: Roj Marê Sa Wano, Tevn Yayınları, İstanbul, 2013, 168 r.
• Ezîz Gul: Dalpeya Cemedyeyên, Weşanxaneyê Aramî, Îstanbul, 2013, 42 r.
• Fahri Ergun:
  • Dêê Ha Dê, Weşanxaneyê Arya, Îstanbûl, 2015, 140 r.
  • Diz a Sêregi, Weşanên Arya, Îstanbul, 2010, 100 r.
  • Na Fin do Bibo, Weşanên Arya, Îstanbul, 2013, 120 r.
  • Ziwan Vînobose, Weşanên Arya, Îstanbul, 2012, 120 r.
• Fuat Dogan: Hesret, Weşanên Pêrî, Îstanbul, 2004, 64 r.
• Halîs Yurtsever:
  • Ez Kamîrê Biberbêne, Weşanên Veng, Îstanbul, 2007, 191 r.
  • Beso, Weşanên J & J, Dîyarbekir, 2016, 166 r.
• Îbrahîmê Xaşxaşe:
  • Aşme Zerde, Weşanxaneyê Famî, Îstanbul, 2020, 88 r.
  • Azad, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2023, 87 r.
• Îdrîs Yazar: Destê Zemanî, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2018, 56 r.
• Îlhamî Sertkaya:
  • Min Hesretan de Mevirde: Meso, Den Haag-Hollan-da, 2002, 70 r.
  • Zerîya Min To de Mend, Weşanxana Afîşî-Medya, Hollanda, 2003, 72 r.
• Îlyas Gîzlîgol: Arîn rê Dêrî, Weşanxaneyê Arya, Îstanbûl, 2015, 100 r.
• J. Îhsan Espar:
  • Dilopê Zerrî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2008, 56 r.
  • Berîyê Birîsimênî (komşîîrî), Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2020, 188 r.
  • Rengê Şewe Zerrîya Mi De, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2018, 74 r.
  • Sanikêka Heskerdişî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2014, 53 r.
• Kemal Astare:
  • Gulistan, Can yayınları, İstanbul, 2006, 112 r.
  • Hazar Dengız ê Zerrê Mı de, Neşirxanê Berheme, Kista-Stockholm, 1991, 62 r.
• Malmîsanij: Herakleîtos, Weşanên Jîna Nû, Uppsala, 1988, 51 r.
• Mehdî Özsoy: Dîwan (Mem û Zîn), Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2014, 208 r.
• Mehmûd Arif Ayçîçeg: Ha Vaj Ha Vaj, Îstanbul, 2013, 80 r.
• Memê Koêkorta: Lawika Cirê Vacî, Çapxana Medya, Stockholm, 1997, 62 r.
• Mihanî Licokic: Axînê Min Welat, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2014, 104 r.
• Mikaîl Aslan:
  • Hayig, Fam Yayınları, Îstanbul, 2013, 88 r.
  • Xayîs, Weşanxaneyê Aramî, Îstanbul, 2016, 72 r.
• Mikail Söylemez: Dormaleye Ma Dı, Weşanên Vîrî, Çewlîg, 2010, 56 r.
• Newzat Valêrî:
  • Dejê Nimiteyî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2009, 80 r.
  • Wexto Vîndîbîyaye, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2016, 72 r.
• Pinar Yildiz:
  • Vateyê Zimistanî, Weşanên Avesta, Îstanbul, 2024, 136 r.
  • Vena, Weşanên Avesta, Îstanbul, 2019, 104 r.
• Qemerê Alî (Kamer Söylemez): Adir û Asme, Piya Kitaplığı, İstanbul, 1995, 71 r.
• Roşan Lezgîn: Dêsan de Sûretê Ma Nimite, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2013, 64 r.
• Sînan Sütpak: Jûtenya, Weşanxaneyê Aramî, Îstanbul, 2016, 120 r.
• Wisiv Pîrbab: Derdê Hîris û Heştî, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2013, 64 r.
• Wusenê Gestemerde: Xezala Koyê Bîngolî, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2012, 103 r.
• Xecê (Hatîce Yilmaz): Hesret û Hêvîya Bêsînor, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2015, 47 r.
• Xidirê Başî: Gula Xizirî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2012, 132 r.
• Zulkuf Kişanak: Delala Çimrengîne rê Qesîdeyî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2007, 96 r.

Endamê Grûba Xebate Ya Vateyî û xeylî kesê bînî ameyî cayê panelî û goşdarîya ey kerdî.

Seyîdxan Kurij derheqê xebatê Peter Lerch yê Kurdolojî de cigêrayiş viraşt û nê metnî kirdkî transkirîpeyî alfabeya latînî kerdî. Seyîdxan Kurij na xebatê xo de 2 cîlt kîtabî Peter Lerch çapî almankî esas girewtî.

Seyîdxan Kurijî qiseykerdişê xo de qalê xebata xo ya bi nameyê "Metnê Verênî yê Kirdkî, xebatê Kurdolojî yê Peter Lerchî" kerd.

Seyîdxan Kurijî wîna va:

“Peter Lerchî şaranê Rojhilatê Mîyanênî ser o xebatî kerdî. Verî Farsan ser o xebatî kerdî. Badê zî Asurî û Keladanîyan, Babîlîyan ser o xebatî kerdî. Badê zî eleqeyê xo dayo Kurdan ser û waşto înan bişinasno. Peter. J. A. Lerch yew ziwanzana yo Rus o. Ey seserre 19. de warê kurdolojî de xebat kerda. O zanayê Rusan ê verênan ra yewo ke warê kurdolojî de xebate kerda. Serranê 1853 -56 de taye kurdî ke herbê benatey Îmaparatorîya Osmanî û Çarîya Rusya de êsîr gerîyayî, bajarê Rusya Smolonskî-Roslow de yenî ca kerdiş. Peter Lerch bi misadeyî îdareyî “Akademîyî Qralîyet yê Zanayîye de qisimî Tarîx-Ziwanzanî” şino bajarê Roslow û uca de 11 hefteyî maneno. Lerch uca de kurdan dir qisey keno, înan ra hem derheqê rewşa Kurdîstanî ê o wext ê cematkî û sosyolojî de malumat geno, hem zî Kurdkî (Kurmanckî/Kirdkî) metnanê folklorî arêdano.. Mîyanê înan de dengbêjêk estbi ey ra deyîrî goşdarî kerdêne. Ê zazayî mintiqaya Çolîg, Sîwan ra bî. O wext sîwan girêdayî Pali bi nika girêdayîyê Darahînî yo. Peter Lerch na xebatê xo yê Roslow sero yew rapor dano Akademîyî. O no rapor de ziwan, kultur û cematî Kuristan sero û xebatê xo sero malumat dano Akademî. Na xebatê Peter Lerchî cuwa pey sey kîtab yena neşir kerdiş.. Badê zî kitab serra 1997 de Amsterdam de bi Almakî yeno çakerdiş. Mi bi xo zî Almankîya ci ra îstîfade kerdo.”

Seyîdxan Kurdij

Seyîdxan Kurij ke Almanya de ciwîyeno, destpêkê serranî 1990`ra nat nêzdîye 20 serî radyoya bajarî ya Duisburgî de bi ziwananî almankî û kurdî (kurmancî, zazakî) bernameyê hefteyî viraṣtî. Ma ey bi karanê arekerdiṣî yê folklorê zazakî, roportaj û cigêrayiṣanî bi almankî, tirkî û kurdî nas kenê. Seyîdxan Kurij ke endamê daîmî yê “Gruba Xebate ya Vateyî” yo, yeno Dîyarbekir.

Ziwan zano rûs Peter Lerch mîyanê kurdanî ke şerê Osmanî-Rûs de sey esîr ameyebî girewten, cigêrayiṣanê ziwannasî keno û nê cigerayiṣî ke ey na kampê esiranî de kerdê, 1856 de bi nameyê "Derheqê Kurd û Keldaniyanê Bakurî yê Îranî de cigêrayiṣî" de sey kîtab neṣir keno.

Kîtabê Seyîdxan Kurijî ke bi nameyê "Metnê Verênî yê Kirdkî" serrê 2017 de hetê Weşanxaneya Lîsî ra ameyo neṣir kerden de, cigêrayiṣê Peter Lerchî yê warê Kurdolojîye de, raporo ke serrê 1856 de Peter Lerch pêşkêşî Akademiyê Zanistî yê Qraliyetê Rûsyayî kerdo û 8 metnê zazakî yê ke ey qeyd kerdibî û nuṣtibî, ca genê.

Dima ke heşe amey uca, merdimî seba asayîşê ganê xo cayê piknîkî ra dûrî kewtî. Heşa ke amey masayê piknîkî ser, çi ke serê masayî de bi pêro werd. Heşe demêk uca de geyra û dima ra kewt rayîr, mîyanê daran de vîndî bîye.

Yalçınkayayo ke giran birîndar bi, ci rê mudaxaleyo verên hetê dewijan û merdimanê ke uca de bîyî ra ame kerdene. Bi xeberdayîşî ra dima ekîbê weşîye 112 û polîsî amey herêma qewimyayîşî.

Yalçınkaya bi ambulansî wedarîya nêweşxane, labelê bi her tewir mudaxaleyanê doktoran zî nêame xelisnayîş û weşîya xo vîndî kerde.

Derheqê hedîse de tehqîqat ame destpêkerdiş.

Bi xabardayîşî ser o ekîbê weşîye, AFAD û cendirmeyî amey herêma qewimyayîşî.

Ekîban O.K. mîyanê wesayîtî ra vet û ame tespîtkerdiş ke ey weşîya xo vîndî kerda. Keso birîndar zî wedarîya Nêweşxaneyê Dewlete yê Kanîreşî.

Tirmê O.K.yî zî seba otopsî wedarîya morgê nêweşxaneyî.

Semedê vînayîşê ey xebate dewam kena.

13.06.2026`de bajarê Bonn- Almanya de DÎAKURD û Civaka Kurd li Almanya pîya bi ameyê „ Dîyasporaya Kurd – Hêzê Transneteweyî û Perspektîvê ameyoxî“ yew konferansa Akademîk viraṣt. Tîya de pers, wezîfe, rol û muhîmîye dîaspora sero teblîxê akadamîk ameyê peṣkeṣ kerden.

Tîya yew babetanê zaf cîya cîya de kombîyayiṣî ame organîze kerden, zaf kesanê sîyasetmedar, zanyar, aktîvîst, îdarekarê komelanê sosyal, kulturî, olîê dîyaspora qisey kerd. Înan ra yew zî serekê Konfederasyona Revenda Kurdistanî Ṣîfa Barzanî bi.

Konferans bi qiseykerdişê hetkarê serekî Civaka Kurd li Almanya Mehmet Tanriverdî abî, dima serekê Diakurd Adnan Axacan, Şîfa Barzanî, Şêx Murşid Xaznevî, serekê Civaka Kurd li Almanya Ali Ertan Toprak, Parlementara Eyaleta Bremen Ṣahxanim Görgü – Phillip, temsîlkarê HAKS Hakar Mîrza, Serekê Navenda Neteweyî yê Rojhilatê Kurdîstan Ali Mazoudji û temsîlkarê Dîakurd Keya Izol qisey kerd.

Ṣîfa Barzanî, ma sey Konfederasyona Revenda Kurdistanî û Baregehê Barzanî xebatanê winayin destek kenî, va û qiseykerdiṣê xo wina ramna, „seba Barzanî Kurdîstan tena Kurdîstana Baṣûr nêbi, ey her wext Kurdîstan tena sey welat dîyo, qet no parçebîyayiṣo de fakto qebûl nekerd. Kurdîstan yew o, no ridra zî ganî xebatê Dîaspora yew bo. Ewropa de 4 mîlyon ra zaf kurd estê û eke no hêz bîbo yew, şêno Ewropa de bîbo "hêzêko nerm" (soft power) yo zaf bibandor. Ganî hetê sîyasî yê Kurdistanî vîlabîyayişî, yew bîn de rikerdiṣî ra fek verdaê û diasporaya kurdan bikerê yew. Ganî kurd partîtîye ra dûr vinderê û seba kurdîstana, xeta kurdayetî sero kar bikeri“.

Qiseykerdoxê bîn rolê dîaspora sero vindertê û waṣt ke kurd dîaspora de pîya bixebitî, rexistinanê sîvîl, yê ke giredayê partîyan nêyê, otonom ê saz bikerê, rêxistinanê meslekî ronê û xebatanê xo de menfaatê netewa kurd bigerê çimano xo vero.

Nê qîseykerdiṣan ra pey bi sernameyê „Doza Kurd de rola Dîasporaya Kurd“ yew panel virazîyay. Tîya de bin moderatîya Prof. Dr. Çînur Ghaderî de Prof. Dr. Hamit Bozarslan, Prof. Dr. Bahar Baṣer û Prof. Yaşar Abdulselamoğlu qiseykerd.

Heme qiseykerdoxan behsê tarîx û rolê dîasporaya Hindîstanî, Cihûyan, Armenîyan û Arnawutan kerd. Hemeyan ard ziwan ke nika 4 mîlyon kurd dîyasporaya de ciwîyenê. Eke enerjî û keda înan, bi otonom bêro rêxistin kerden û kurdayetî esas bêro girewten, kurd sîyasetê dinya de, ekonomî, îlm û teknîk de benê hêzêko giran û eṣkenê bandorê dewletan bikerê.

Na panela pey beyntarê beṣdaran de sohbet virazîya beṣdaran peṣnîyarê xo peṣkeṣ kerdê.

Tîya de zaf kesan ard ziwan ke ê miletî ke wahar dewlet nê yê, yanî bêdewlet ê, înan de rolê dîyaspora zaf muhîm a. Sey mîsal zî dîyasporaya cihûyan û armenîyan amê dayen.

Çalakîye, bi îmzakerdişê kitabanê Malmîsanijî û sohbetkerdişê pîya bi beşdaran dewam kerde.

Malmîsanij o ke serra 1952î de qezaya Pîranî ya Dîyarbekirî de ame dina, bi xebatanê xo yê ke nêzdîyê nêm seserre yo rayra beno, mîyanê nameyanê tewr muhîman ê edebîyatê Zazakî de ca gêno.

Ey wendişê xo yê verên û mîyanên Dîyarbekir de temam kerd, wendişê xo yê berzî zî Fakûlteya Îlahîyatî ya Unîversîteya Anqara de kerd. Mabênê serranê 1975-1981î de seba sebebanê sîyasîyan hîrê reyî ame tewqîfkerdiş, dima ke lîse û mektebanê mîyanênan de sey mamosteyî xebitîya, serra 1982î de şi Sewêd de. Uca de ziwananê Îranîyan ser o xebatî kerdî û masterê xo Unîversîteya Göteborgî de temam kerd.

Malmîsanijî, mabênê serranê 1979-1980î de kovara Tîrêjî ya ke Tirkîya de kovarêka verêne bî ke seranser Kurdkî ameyî weşanayîş, bi kurmanckî û Zazakî weşana. Serra 1987î de zî bi amadekerdişê ferhengê verên yê Zazakî-tirkî, xebatanê ziwanî de bi sebebê babetêka rûmetdare.

Peyênê seserra 19ine û destpêkê seserra 20ine de bi nuştişê di mewlûdan ra dima, nêzdîyê nêm seserre bi ke Zazakî- kirmanckî tu eserêko nuştekî nêame amadekerdiş. Seba naye Malmîsanij, serranê 1970î de sey yew wezîfedarê verên yê ke bi Zazakî eserî amade kerdî, yeno qebulkerdiş. Nuştoxê ke fariskî û tirkî ra hîkayeyî çarnayî Zazakî, mewlûdê Ehmedê Xasî û Usman Efendîyê Babîjî herfanê erebîyan ra çarnayî herfanê latînîyan û bi nê hawayî neslê neweyî bi nê eserî resayî têhet.

YEW EMIRO KE BI WAYÎRVEJÎYAYÎŞÊ ZAZAKÎ VÎYART

M. MALMÎSANIJ...

Wa 50 serra nuştoxîya M. Malmîsanijî pîroz bo.
Ma kede, xebate û renca ey xo vîrî ra nêkenê... pic.twitter.com/4Xv5DEeX6o

— Zazakî News (@zazaki_news) June 14, 2026

Eserê Malmîsanijî çarayî erebî, fariskî, swêdkî û tirkî; tayê şîîrê ey zî bi îngîlîzkî, fransîzkî û swêdkî ameyî weşanayîş. Mabênê serranê 1995-2001î de wezîfeyê serekîya Komeleya Nuştoxanê Kurdan ya Sewêdî rayra berd, eynî wext de endamê Yewbîyayîşê Nuştoxanê Sewêdî yo.

Malmîsanijî kovaranê Tîrêj, Hêvî, Armanc, Çarçira, Wan û Çîra de redaktorîye kerde, serra 2003î de kovara Vateyî ya ke Îstanbul de ameyî weşanayîş de zî sey serekredaktorî wezîfe gîrewt.

Gore bi taynan, verî, mîyanê merdiman de goştwerdiş çin bîyo. Badê dest pê kerdo la key û senî; nêzanîyeno.

Seba tayn meyweyan û sewzeyan vacîyeno ke cenet ra ameyê. Seba goştî nêvacîyeno. Quran de wexto ke cenet teswîr beno, behsê awa zelale, şit, hingemîn, şerab û tewir bi tewir meyweyan beno. Behsê goştî nêbeno.

Merdiman key dest bi goştwerdişî kerdo nêzanîyeno la goştwerdiş çîyo rind o yan xirab o; minaqeşe bîyo.

Hetê Hindistanî de tayn komelî est ê ke goşt mîyanê înan de heram o. Goşt bikewo zerreyê qabêk, hindî ê qabî bikar nêanê, erzenê.

Vanê Zerdeşt peyxamberî goşt qedexe kerdo, vato ne biwerê ne zî teqdîmê Homayî bikerê. Vato heywanan sere mebirnê; kar û gureyê xo bi înan bikerê, şitê ci biwerê la goştê canê ci mewerê.

Rast a yan xelet a; delîl çin o.

Kitabo bimbarek yê zerdeştîyan Awesta ma dest ra çin o. Vanê no kitab çermeyê gayan ser ra nusîyaye bîyo. Behsê des û çend hezar çermeyan beno. Kitab tenya bi yew nusxe arşîvê dewleta Persan de bîyo. Îskenderê Makedonî ke şîyo ser û peynîye bi Persan arda, arşîv veşnayo; Awesta bin ra çin bîyo.

Çîyo ke aqilê merdimî nêşono ser…

Madem Zerdeşt peyxamberî serebirnayişê hewyanan qedexe kerdo, Awesta qey çermeyê gayan ser ra nusîyayo?

Des û çend hezar gayî senî çerme bîyê?

Awesta ke bin ra çin bîyo, ruhwanê zerdeştîyan ameyê pêser, no kitab newe ra nuşto. Nê kesî hefiz bîyê, kitab ezber kerdo.

Ruhwanan no kitab çiqas rast, tam û temam nuşto, nêzanîyeno la çîyo ke înan nuşto, demê Sasanîyan de hetê misilmanan ra îmha bîyo. Ci ra çend pelan xelisnenê, benê Hindistan de wedarenê. Demê kolonyalîstîya dewletanê Ewrupa de, ê çend pelan benê Ewrupa de neşir kenê. Ewro bi nameyê Awesta ma dest ra tenya ê çend pelî est ê.

Ê çend pelan de behsê goştwerdiş û serebirnayişê heywanan beno. Cayêk de vacîyeno ke keso goştwer, kesê goşt-newerî ra dahîna pêt û saxlem o.

Naye ra fehm beno ke no mesele o wext ra minaqeşe bîyo.

Tewrat de zîyade ra behsê qurbankerdişê heywanan beno. Heywanî zîyade ra sere birnîyenê. Reb Yexowa, heywanê ke seba ci ganî qurban bibê, xususîyetanê înan yew bi yew vano. Wexto ke heywanî sere birnîyayî û goşt teqdîmê Reb Yexowayî bî; o wext rîyê asmênî ra kila peyda bena, ziwan fînena pira, heme goştî bi esteyan ra, bin ra lîsena.

Tewrat de goşt risqo helal o. Goştê çi heywanî werîyeno û yê çi heywanî nêwerîyeno; hurdî-hurdî vacîyayo. Goşt helal o la gonî heram a. Vacîyeno ke çi rey gonî mewerê.

Hendeyê Tewratî mebo zî Quran de behsê qurbankerdişê heywanan û goştwerdişî beno. Goşt risqo helal o, serebirnayişê heywanan xeyr o. Vacîyeno ke êyê ke hal û wextê xo rind o, wa qurbanan sere bibirnê, feqîr û fiqareyan ra pare bikerê.

Încîl de behsê goştwerdişî beno la behsê qurbankerdişê heywanan nêbeno. Bîlhesa behsê goştê maseyan beno. Êyê ke seydwanîya maseyan kenê, est ê. Şêligo ke qey weezê Îsa peyxamberî ameyo pêser; nan û goştê maseyan dîyeno ci.

Xirîstîyanîye mîyanê cihudan ra vecîyaya, mîyanê komelanê Anatolîya û Mezopotamya ra vila bîya. Yanî mîyanê semîtîkan ra vecîyaya, mîyanê Aryenan ra vila bîya.

Ma yew domanî bîyarê verê çiman…

No doman Nasira de yeno dinya, Anatolîya û Mezopotamya de beno pîl, adet û toreyanê înan gêno.

Xirîstîyanîya ke verî Anatolîya û Mezopotamya de bîya dînê komelan, vîyarta bi Ewrupa ser, uca de bîya dînê dewletan.

Anatolîya û Mezopotamya de verî ra goşt werîyeno, heywanî qurban benê la ancîna zî no çî bi zerrîasanîye nêbeno. Duştê kiştiş û serebirnayişê heywanan de zerrî çîkaya.

Ez çira naye vana?

Verî ra Anatolîya de nameyê xo exî (bi tirkkî “ahi”) teşkilatê meslegdaran est bîyo. Meslegdarê ke cîya-cîya karan kenê, no teşkilat de yenê pêser, paştî danê yewbînan. Exîyan her mesleg ra merdimî girewtê xo mîyan la qesab û seydwanî nêgirewtê. Qesabî û sewdwanîye mesleg ra nêhesibnaya^[1].

Keso ke tewr zêde qey xirîstîyanîye cehd û xeyret kerdo, ezîz Pawlus o.

Ezîz Pawlus Tarsus ra yew cihud bîyo. Kulturê Anatolîya girewto. Verî ra nameyê xo Saul bîyo. Duştê xirîstîyayan de zêdera xedar bîyo. Dime ra bîyo xirîstîyan, Yeruşalîm (Qudus) ra hetanî Îspanya mîyanê milletan ro gêrayo, xirîstîyanîye teblîx kerda. Înanê ke o wext xirîstîyanîye teblîx kerda, înan dest ra şimşêr û tebereyî çin bîyê. Weniştê paştîya heran ser, tenya bi sereyê xo, dîyar bi dîyar gêrayê. Bi zerrîweşîye ra vato ha vato…

Zaf felaketî ameyê ezîz Pawlusî ser de. Zaf teda dîyo, zaf kuwîyayo. Erzîyayo zîndanan, erzîyayo heywananê wehşîyan ver. La ey peyser game nêeşta. Tim aştî û weşîye vata, rindîye weez kerda. Çi caran zerrîya xo de ca nêdayo kîn û nefretî, behsê heyfgirewtişî nêkerdo. Vano; duştê dişmenî de zerrîya xo sist meke; rindîye ra şaş mebe, dişmenî bi rindîye bîya raya raste ser.

Încîl de qisimê “Karê Resulan (bi tirkkî “Resullerin İşleri)” de hîrûhîra behsê ey û nesîhetanê ey beno. No qisim ra pey ca dîyeno çend mektubanê ey. O, nê mektuban de raya raste vano. Bingeyê felsefeyê xirîstîyanîye qal û nesîhetê ezîz Pawlusî yê.

Ezîz Pawlus, êyê ke wazenê Roma de xirîstîyanîye teblîx bikerê, înan rê yew mektube nuşta. O pîlê înan o. Ezîz Pawlus mektuba xo de sey şert û ferzî ney, sey nesîhetkerdişî vano goştwerdiş baş nîyo^[2].

[1] İsmet Zeki Eyuboğlu; Anadolu Uygarlığı, Der yay., 3. Baskı, İstanbul 1997, r. 55

[2] İncilî Şerif (Qisimê “Romalılar”, bab:14:21)

Mi no rîpelêk romanê James Joyce’î Ulîsesî ra gîrewt. Tîya de yew profesero îrlandayij qalê zîwanê îngîlîzkî keno, eslê xo de kare ci zî musnayîşê îngîlîzkî yo. La no profesor bi zordarî îngîlîzkî museno, îngîlîzkî ra ne bawerîya ci est a ne zî hurmetê ci. Zîwanê metînî (sey heme metînê joyce’î) binê zehmet o, xo zor dano famkerdiş la profesor û hevalê ci vanê ke şarê Îrlanda îngîlîzkî bi zordarî musayî û çekuya îngîlîzkî dinyaya îrlandayijan de çîyêk îfade nêkena. Ne derdê înan rê bena derman, ne hîsê înan eşkena tercume bîkera û ne zî çîyêk. Coka ê vanê hetane ke ma îngîlîz û îngîlîzkîyê serkewte ra teslîm benê medenîyetêko bîyo vîndî şîyo ma o medenîyet ra û a dewaya bêhevî ra sadiq manenê. Tabîî naye zî ez vaja şarê îrlanda, wexto ke no metîn ame nuştiş (1900-1910) her tim vîndî kerdêne û Îrlanda giredayeyê Îngîlîstan bî la nîka Îrlanda bîya azad, ez a Îrlanda rê silam kena û dore dana Joyce’î.

Dewayêka Bêhevîye/ULÎSES

Ma hertim dewayanê bêhevîyan rê sadiq mendî, va Profesor. Goreyê ma muwafaqîyet, hem kiştoxê îdraqî yo hem zî yê muhayelî yo. Çirey sadaqatê ma qezenckerdoxan rê, serkewteyan rê nêbî. Bele ma înan rê xîzmet kenê, ez bi xo zîwanê înan ê bêruh û bêmanayî musnena. La ez zanena ke a netewîya ke ez ziwanê înan musnena , eke zîhnîyetê înan serdest bibo, ê tena qîymet danî madîyatî. Zîhnîyetê înan yanî bi kilmî tehaqumê madîyatî. Goreyê înan wext zî pere yo. Homayê mi! Spîrîtualîzm rê se bî? Hazretî Îsa ho ça de yo? Lord Salîsbury? Na dînya de hendê yew kanepe cayê înan çîn o. La yunanî wîna yî?

Mîyanê verçimikê xo yê sîyayî de çimê ci beriqîyayêne, ey lewê xo yê dergî bineyna derg kerdî.

–Yunanî! Va newe ra. Kyrîos! Na çekuye beriqîyena. Neteweyê samî û saksonî nê vengan nêzanenê. Kyrîe! Roştîya zîhnî. Werrekna mi yunankî bimusnayne, ziwanê îdraqî. Kyrîe elesîon! Ê wa şêrî tuwalet virazî wa çala laximî bidî viraştiş, hedê înan nîyo ke ê efendîyê ruhê ma bibo. Ê împaratorê sprîtuelê ke Atîna de bi fîloyanê xo bîyê vindî şîyê ma rayîrê înan ser a şinê. Ê bîyî vindî. Pyrros yew kehanet ver a xapîya û seba ke qederê Yunanîstanî bibedîlno teşebuso peyên kerd. O zî dewayêka bêhevîye rê sadîq bî.

–Qet şerî ra nêremayî, va Mr. O’Madden Burke bi vengêkê xizî la tim vindî kerd.

Malmisanij, kitabê xo yê “Mi Şêx Seîd Dî” de ca dano yew roportajêke. Malmisanij, no roportajî de mêrikêko armenî der qisey kerdo û vatişanê mêrikî kitabe xo de weşanayo. No roportaj zaf bala mi ante. Roportaj de behsê yew cinîya armenî beno. Ez nê nuşteyê xo de nîyet kena ke behsê yew cinîya armenîye bikerê.

No nuşte roportajê Malmîsanîjî ra yew anektod o. Malmîsanij, serra 2007î de bi yew armenîyê Motkîyij der roportaj kerdo. Nameyê nê armenîyî Karmen o, la mîyanê şerî de bi nameyê Fermanî ameyo şinasnayene. Karmen û keyeyê/aîleyê ey dewa Kerxoyî ya girêdayeyê Motkî de cuyayê. Prosesê serewedaritişê Şêx Seîdî de mintiqaya Sason û Motkî de qasê 38 dewan de serewedaritiş dewam kerdo. Dîma esker erzeno serê nê 38 dewan û dewijî hetê dewlete ra yenê surgunkerdiş. Keyeyê Karmenî surgunê dewêka Çorumî benê. Nameyê na dewe Kiziltepe ya û girêdayeya qezaya Osmancikî ya. Ma û pîyê Karmenî seba ke Motkî de cuyayî ziwanê armenîkî verde kirmanckî zî zanê. Goreyê vatişanê Karmenî, wextanê surgunî de ma û pîyê ey yewbînan reyde kirmanckî qalî kerdêne. Uca de pîyê Karmenî şono eskerî û çar serrî eskerî keno. Di birayê Karmenî veyşanî verde mirenê. Karmen, dewa Kiziltepeyî de şiwantîye keno.

Karmen, karê şiwantîye ra pere qezenc nêkeno tena dewijî qasê rojekî werd danê ey. Keyeyê Karmenî serra 1938î ra heta 1948î des serrî surgun de manenê, dima efû vecêna. La efû seba 36 dewan vecêna. Seba dewa Karmenî; Kerxo û Silîndî rê efû nêvecêna. Çunke, wextê şerê Şêx Seîdî de hetê nê dewan ra xeylê eskerê hukmatî kişîyenê. No semed ra Karmen û keyeyê înan mecbur manenê keyeyê xo benê qezaya Sêrtî, Qurtelan.

Mîyanê na penaberîye de zaf zor û zehmetî vînenê. Karmen na zehmetîya ke anta heta peynîya roportajî ano ziwan. Keyeyê Karmenî bêkeye, bêwar û bêwareyî qezaya Qurtelan de bi çend tef-talê xo binê yew dara tuyêre de ca benê. “Kel-melê ma hende tay bi ke, ma şîyaynî heme çîyê xo wegîrîy (bierzîy piştîya xo). Ma şeş tenî yê labelê kel-melê ma lihêfêk, tencereyêk, şeş koçikî yê. Koçika ma her yewî esta labelê nalmikîya (tebaxa) her yewî çin a.” Karmen, bi nê vatişan rewşa ke tede bîyê ano ziwan. Karmen û keyeyê Karmenî seba ke file bîyê hem hetê dewlete ra hem zî hetê şarê mintiqayî ra zaf teda vînenê. Peynîye de Karmen deyax nêkeno, maye û pîyê xo Qurtelan de ca verdeno, remeno şono şaristanê Stenbol. Ûca de zî zaf zor û zehmetî vîneno; înşatan de xebitîyeno, badê beno westayê dêsî.

Badê dîyês serrî, keyeyê Karmenî dewa Koytîbê Xirab de ca benê. Dewlete se donim erazî dana înan. Ma û pîyê Karmenî na dewe de manenê. La peynî de rîyê tada û zordarîya filebîyayîşî na dewe ra zî bar kenê. Nameyê maya Karmenî Kayane bena la Çorumijî aye ra vanê Kehnî û peynî de nameyê aye sey Kehnî maneno. Di gedeyê aye veyşanîye verde merdê. Yê bînî surgun de şaristanê Çorumî de bi sayê tuyan xo xelisnenê. Goreyê vatişanê Karmenî maya ey her tim wina vatinî “Ban de cila mi, erd de herra mi çin a”. Eke ma bêrî zewtê na cinîya armenî ser; wextêk mi na zewte wende, ez zaf pê dejaya. Karmen vano wextêk maya mi rê kesêk yew teda û zilm bikerdênê, bidayne aye ro maya mi vatinî “Boka (mela) ti zî biba sey mi”. Hende zewtê giranî estbî la na cinîya armenî senî wina yew çî vana.

Na zewte eslê xo de yew dejo xidar û zerveşateyî nîşan dana. Raştîye de mîyanê na zewte de zaf zewtî estê. Surgunbîyayîş, tehda û heqeret vînayîş, mal û milkê xo vindîkerdiş, bê erd û war û wareyî mendiş, merdimê xo bêrê kiştiş, vernîya çiman de seba veyşanî ra gedeyê xo vindîkerdiş, bêkesî, veyşanî, ezîyetî, rezaletî, bêkesayetî, bêînsanîyetî, bêedeletî û bêrûmetî vînayîşî pêro xo de hewênenê. Coka na cinîya armenî wina yew zewte vana: Mela ti zî biba sey mi…

[*] Malmîsanij, Mi Şêx Seîd Dî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2024.

Forumê Aştî û Azadîye hetê Enstîtuya kurdî ya Amedî û Şaredarîya Bajarê Girdî yê Amedî ra ame organîzekerdiş,

Amed de siba wesîleyê Roşanê Ziwanê Kurdî ra bi nameyê “Rayîr û metodê ganîkerdişê ziwananê ke binê tehluke de yê” forumêk virazîya.

Na komxebate, hetê Enstîtuyê Kurdkî ya Amedî ra sey hîrê roniştişan amey hedrekerdene.

Roniştişo dîyin de babeta “Dezgehkîkerdişê Kirmanckî” amey munaqeşakerdene û Ehmedê Bira sey qalîkerdox û Nesîb Gultekîn sey moderator ca girewt.

*Na xebere bi destekê madî yê Sefaretxaneyê Almanya yê Anqara, çarçeweya 'Projeyê Xurtkerdişê Dezgehanê Medyaya Herêmî yê bi Wasitaya Mentorîya Mîyanneteweyîye û Vurnayîşê Dîjîtalî' de ameya amadekerdene, mesuldarîya muhtewayî aîdê dezgehê ma ya."