Meqaleyî

Ne bi to ne bê to beno: Zazakî keyeyê ma ya!

Abone Ol

Enwer Yılmaz

Hewa hêd-hêdî beno germ Dîyarbekir de. Ma emser zaf varan dî. Şarî vatêne no çi varan o? Seke ezman dirîyayo, qul bîyo… Varena ha varena. Xemê mi de nêbi la. Varena nêvarena… Semedo ke xemê mi de nêbi mi ferq kerd ke ez zaf bîya bêhîs û bêtam. Nêzana ez teber ra senî asîyêne. Darî pelanê xo akenê, vilî reng bi reng abenê… Varan varano, boya weşe yena zincîya merdiman.

La ez… Mi nê çîyî no wisar de qet ferq nêkerdî. Mi ê bereketî ra feydeyêk nêdî. Nê deman de kesê ke mi pers kenê zî ez vana ez “stabil” a yanî eynî ya. Sey kerraya ke bi hezaran serrîyo ke yew koyî ser de ya û uca de ameya vîrkerdiş. Nêna vîrê kesî, nêvînena, nêşina, nêhuyena, nêbermena û bêhîs, bêhal a uca de… Tuk tena, halê xo de, derdê xo de yew kerra (kemere) bîya ez belkî.

C’uwa pey ez fikîyena xorîn-xorîn. Ney, ez kerra nîya, dar çem herre nîya. Ez yew însan a û mesulîyetê mi estê. Ayê ke mi vînenê Zazakî yena înan vîrî xora. Ma kewtê nê ziwanî dima, ma xo rê kerdo derd ke bixelisne û îtîbarê ci berz bike. La xemê kamî de yo? Ney ney xemê zaf kesan de yo. La çira no baro giran kewto mi kiftan ser?

Ez sey tayinan nêvana ez karê xo yê Zazakî caverdena. Xora ez caverdî zî Zazakî mi canêverdena. La ez zaf rey xo meseleya Zazakî de zî tena hîs kena. Gelo ez Cerenîmo ya? Ney ez ez a. La no Cerenîmo çi ca ra vejîya! Ey zî semedê şarê xo vera sipîyan (Emperyalîstan) micadele kerd. Vatêne “Koyan ra mi pers bikerêne” la ez do se vajî? Ez zî vajî mi Zazakî ra pers bikêne. La eke zazakî çend serran ra dima bimano!

Raşta ci şima ke nê nuşteyî wanenê û zaf kesê ke mi vînenê qîmet dane xebata ke ma kenê. Ma pêrûne rê bi zerrî ra sipas kenê.

Mi varanî ra behs kerdêne mesela çi ca r amey Zazakî ser? Çira Zazakî hendê dusyaya mi ro? Ez eşkena Zazakî ra ziwanê xo ra biremî gelo?

Ha yew vatişê Mehmet Atliyî ame mi vîr. Swêd de konserêk dayo û behsê yew vîrameyîşê xo keno.

Deyîrbazo Pîranij Mehmet Atlıyî derheqê vîrameyîşê xo de wîna va : “ Swêd de, ver bi peynîya yew konserî, mi va: "Ma ma êdî konserê xo biqedîne? Erey bîyo, beno ke kesê ke wazenê şêrê keyeyê xo, est bê." Mîyanê qerebalixî ra, mîyanê tarîtîye ra embazêkê ma yo mihacîr, belkî zî yew koçberî va: "Keyeyê ma çin o."

Yew vateyo ke mi yew fîlozofî ra wendbi, ame vîrê mi: "Ziwan keyeyê ma yo." Kurdkî (Zazakî-Kurmanckî) keyeyê ma ya. Ma kura ra şêrê zî, ma ê keyeyî bi xo reyde benê û her tim ey bedilnenê. Êdî pabesteyê yew cografyaye nîyo, bi yew cografya zî nêno tarîfkerdene. Kurdkî kura de bê, konsero kurdkî kura de bêro viraştene, edebîyatê kurdkî û şîîra kurdkî kamca de veng bidê, uca êdî beno "Keyeyê Kurdkî".

Merdim se vajo? La no keye karê ma zehmet o. Ma se kenê nêkenê nêeşkeno nê keyeyê xo rakere.

Xora hamnam ho yeno. Dîyarbekir de ma pewjîyenê onca. La xemê mi de nîyo sanki. Ez serd, germ, şewe û roje hîs nêkena nê rojan de.

Rîyê kamî ra? Tabî rîyê Zazakî ra ney. Çimkî se bibo wa bibo, se bîyo zî, Zazakî zaf weş a û ez newe ra biamêne dinya bi sey ziwanî onca mi Zazakî tercîx kerdêne.