Ozcan Yılmaz: Gûk o çirtkin*
Rozê ju hesê birrî ju lazek e domonî pê ceno beno erceno antoqê* xo ke xo rê biworo. Seke hes heywanodê girs o, sayd de giran hereket keno. Saydê xo ju reye de nîkiseno nîweno. Lima xo dano piro saydê xo keno dirvetin, dorme (derûdor) de cereno, kûfeno, horreno, gîlejî çarç keno, reyena yeno dano piro… xeyle waxt nîya devam keno.
Lacek rozê, di rojî antoqê hesî de maneno. Dima hes ci ra vano “so geme de kolîyû are ke bîya ez xo rê to pirtleyî bikerî biworî.
Lazek sono hetê ra kolîyû keno top hetê ra kî nîyadano vano hala nîşkîn rayê, kesê-kusê, bivînî biremî canê xo bixelesnî.
Tayê ca ke sono rastê ju qatirî beno. Qatirî ra minete keno, ci rê hal û mezal qeseykeno. Qatir vano “bî binîse ro poştîya mi ez to ben xelesnen”. Lazek nîseno ro ci, ginene ro raye sone.
Hes lazekî meraq keno. Xo-xo de vano “no ça kewt hereyî?”. Antoqê xo ra vejîno ke çi bivejîyo! Nîyadano ke qatir ha wo lazekî beno. Qarîno, kuno ra dime. Limûnê xo dano we, horreno. Qatirî ra vano “saydê mi caverdana caverde canîverdana ez yen lazekî wen, ser o kî to wen! Mevaze ke eve a lesa xo ya kerseleye, eve eyî înatê xo ye qatirî sona mi dest ra xeleşîna!”. Qatir ke naye hesneno terseno. Vindeno, lazekî uza caverdano remeno sono.
Roza bîne hes oncîya lazekî rusneno ve kolîyû. Lazek sono nata (no het ra) dota (do het ra) nîyadano. Na reye kî raste ju herî beno. Ci rê hal û mezal ke qesey keno her vano “bî ero mi nîse ez to ben xelesnen”. Lazek nîseno ro ci, kune ra raye sone.
Hes lazekî meraq keno. Antoqê xo ra vejîno ke her ha wo lazekî beno. Qarîno, kuno ra dime. Limûnê xo dano we, horreno. Vano “saydê mi caverdana caverde canîverdana ez yen lazekî wen, to kî ser o wen!Mevaze ke ti eva lesa xo ya qole, eve eyî mezgê xo ye herî sona xeleşîna!”. Her ke naye hesneno terseno. Vindeno, lazekî uza caverdano remeno sono.
Roz a hîreyîne lazek ke sono tever geme de raste ju gûk e çirtkinî beno. Gûk halê neyî meraq keno. Vano “ti kam a, zerê na geme de se kena…?”. Lazek hal û mezal ci rê qesey keno. Gûk vano mevinde ero mi nîse ez to ben xelesnen. Lazek halê gûkî de nîyadano vano ti ve xo nîşkîna payî ra vindere, eve nê halê xo mi çiturî bena xelesnena?”. Gûk vano hala ti bî endî kamî ke se kerd eve xo vînena!”
Lazek nîseno ro ci, kune ra raye sone. Hes lazekî meraq keno. Antoqê xo ra vejîno ke gûk o çirtkin ha wo lazekî beno. Qarîno, limûnê xo dano we, horreno. Vano “saydê mi caverdana caverde canîverdana ez yen lazekî wen to kî ser o wen!. Mevaze ke ti eve a qina xo ya rîtikine sona xeleşîna!”. Gûk qe nîvindeno remeno. Hes kuno ra dime, fekê xo ra gîlejî çarç keno, horreno. De!l gûk nîvindeno. Hes linga xo tenena keno pêt yeno reseno nînû. Beno nêjdî, hama hama ke endî peyî ra gûkî goz bikero. O taw de gûk nata (no het ra) rîya xo pisqineno ve hesî ra. Dev û rîyê hesî, çimûnê hesî eve rîya xo rind keno delalî! Rîye kuna çimûnê hesî, verê xo beno ting û tarî, nîşkîno ke gamê bierco! Sono fekê derî de dev û rîyê xo şuno, çimûnê xo keno pak yeno. Amayene rê yeno faqat gûk kî sono dewe ra beno nêjdî. Hes nîtoreno ke devam bikero, horreno, gîlejîya xo çarç keno vano “ero ti eve a qina xo ya rîyîne şîya xeleşîya, ma meste bîrro a borîya to ke bîye juwaye çi cî wena, qina xo dendû nê mi ra çiturî xelesnena?”.
Gûk vano “to rîye werde endî çîyedê bînî kî ser o tom kena”.
Qatirî ra lese û înat, herî ra quwete û cesaret, gûkî de aqil û feraset, karê mordem e bê aqil û feraset daîma facîa û felaket!
Çirtkin:
Gûk, mozik, bîjek…heywanî yê zar û warî, pêrsanî…yê rîtikinî (ke rîye kewta ra ci, lese ra bîya hûsk)
Seveta domonû teyna argo de vajîno.
Antoq:
Lona ke hesê birrî tede maneno.
Seveta na sanike kitabê Erdal Gur, Tof. Sanikê Kirmancîye, Weşanxaneyî Nas, 2018, s. 58-61, ra kî îstîfade kerd.