Mehmet Ay
No hewte ez şima re qalê dizd û dizdîye bikerî.
Dizdîye: O çîyo ke yê to nîyo -semedî feydî yan zî yewna sebep ra û wayîrê ci ra bêxeber û bêrizayî bigeyro se ma na rewşe ra vanî dizdîye, ê kesê ke dizdîye keno, ma ayî ra zî vanî dizd.
Çîyo ke dizyeno gere yew qiymetê yî bibo, gere wayîrê yî yewna kes bo, wayîrê mal ra bêriza bigeyro, ayî ke mal geno zî gere hayîdar bo û bizanîtey bigeyro ne sebebî berî ca ma eşkenî vaci ke orte de yew dizd û dizdîye est a.
Adem o ke erzîya dinya dizdîye bîya û hema zî est a. Dizdîyeya verîn kabîl kerda, kabîl wextîk homayî va heme kes çî yo xo yê pank û rind bide mi, kabîl qebul nêkerd fêkîyê nebaşî dayî homa, homa wayîr mal bi la kabîl va qey wayîr mal ez a. Kabîl mal ra hes kerd nêwaşt ke malê homayî tapa bido homayî.
O keso ke dizdîye keno gere bizono ke no mal ê yî nîyo wayîrê no mal est o û badê dizdîye pîsey vecîyena.
Psîkolojî de dizdîye ra vanî kleptomanî neweşîya diznayîş. Na neweşî de neweş nêeşkeno xo bisehno neweş ayî çîyo ke dizneno wazen wa qiymet yî bibo wazen va nêbo neweşî re ferk nêkeno neweş nêeşkeno bi xo. Neweş no rewşe ra pey xo sucdar vîneno la kontrolê yî de nîyo.
Hetê psîkolojî de:
* merdim nêeşkeno xo kontrol bikero,
* na yew neweşîya psîkolojîk a.
* wextîk dizdey bena merdim de vernî yew asanî badi zî yew sucdarîyey vecîyena.
* merdîm hewceyî bibo yan zî nêbo ferk çîn yo.
Na neweşî teyn kesan da gedetey ra dest pekana teyn kesan de zî badi vecîyena la nîşanê yê aynî ye.Sey zanyar Fruyd vato ke;yew gede eke wextî de nêro heskerdiş yanzî kemî bero hes kerdene ayî gede na kemîtey pey dizdey temom keno.Binê na neweşî de hes kerdiş çinêbîyayîşo.
Perê neweşîyan koki xo de heskerdiş çînêbîyayîş ra vîrazîyenî.Çunke mîr ma ser hes kerdiş ra elawiyayo,eke hes kerdiş çinêbo ma zî qedyenî rayîr ma yo raşt bedelyeno beno çep ,rayîr çep zî neweşîya dizdeyeya.
Homa ma rayîr ra nêvecîyo.
Weşîye de bimanê.
